As-tu vu ou m’as-tu vu?

IMG_5648

Volgens mijn zoon had ik antropologie moeten studeren. Ik hou ervan mensen te bestuderen en ik verkondig dan ook te pas en te onpas mijn mening over de mensheid rond mij. Mijn echtgenoot verwondert zich nog elke dag over de inzichten die ik ontleen aan de kledingstijl of gespreksonderwerpen van mijn medemensen. Het is een tijdverdrijf die ik niet kan en vooral niet wil afleren. Het leidt soms tot onnodig lang staargedrag van mijn kant, en vervangende schaamte aan de kant van mijn gezinsgenoten, bang dat de aangestaarde zich zal afvragen of zijn rits nog onbeschaamd open staat, hij die morgen de foutieve sokken heeft gekozen, en of er nog resten van het ontbijt op haar kin zijn achterbleven.

IMG_5324

Ik doe het echter helemaal onbewust dat staren. Ik verdwijn dan even uit het heden, hoor dan helemaal niet meer wat mijn gesprekspartner over het heerlijke gerecht, zijn werk of haar kinderen verteld. Er ontspint zich immers een heel decor, als een filmset, rond de persoon die mijn aandacht heeft opgeëist. Ik plaats hem of haar binnen één of meer maatschappelijk vakjes die ik afleid uit de modetrends die hij of zij wel of niet volgt, leeftijdscategorie, hoe hij of zij praat (of zwijgt en luistert), wie hem of haar vergezelt, de plaats waar ze zich bevinden, wat ze eten of drinken, hoe ze met anderen omgaan, enzovoort. Het is een heel boeiende (pseudo) wetenschap, geheel gebaseerd op jarenlange oefening en ervaring. Maar of ik op deze manier echt veel mensenkennis heb opgebouwd laat ik liever door anderen beoordelen. Het maakt me immers niet uit of ik de andere correct beoordeel, maar over het plezier dat ik haal uit het creëren van personages gebaseerd op wat ik waarneem. Ik schrijf scenarios in mijn hoofd rond de personen die ik  tegenkom.

IMG_3955

Het heeft er wel toe geleid dat ik soms bepaald gedrag leer waarnemen, en leer linken aan bepaalde mensen of situaties. Ik hou enorm van musea, en zal elk jaar wel enkele tentoonstellingen bezoeken, in België en in het buitenland. Als ik kon liep ik elke dag in een museum rond. Musea en bibiotheken zijn voor mij de ultieme plekken om tot rust te komen. En als ik kan kiezen zal ik een museum altijd op een minder druk moment proberen te bezoeken. Hoe minder bezoekers hoe beter. Maar soms, bij heel populaire tentoonstellingen is er geen ontkomen aan, en ben ik verplicht om op een drukker moment de tentoonstelling te bezoeken.

IMG_3942

Op populaire tentoonstellingen zijn ze er in grote getale. De bezoekers die een tenstoonstelling of concert bijwonen omdat het voor hun belangrijker is om gezien te worden dan om gezien te hebben. “M’as-tu vu?” Ze hebben zich helemaal uitgedost.  Als ze van het artistieke type zijn, kunstzinnig en opvallend, anderen eerder chic maar eveneens opvallend. Ze begroeten iets luider dan nodig hun peers, gooien wat wetenswaardigheden over de kunstenaar in de groep om hun kennis te etaleren, en lopen met zelfverzekerde tred op hun doel af. Steeds vaker zie je ze voor één van de bekendere werken een selfie nemen, om die avond op sociale media te gooien of hun obligate tweet te documenteren. Maar vooral hebben ze een heel korte aandachtsspanne voor de kunstenaar en zijn werk en staan ze vaak veel te luid in het midden van de tentoonstellingsruimte of vlak voor één van de werken sociaal bij te praten met hun kennissen of familieleden.

IMG_5124

Het wordt tijd dat we, speciaal voor deze bezoekers, een nieuwe sociale code op papier zetten voor het bezoek van tentoonstellingen, voorstellingen en concerten in de eenentwintigste eeuw. Het is fantastisch dat de drempel voor het bezoek van culturele huizen voor zoveel mensen zoveel lager ligt en dat onze culturele instellingen op een gestage stijging van het aantal bezoekers kan rekenen, maar het toegenomen aantal bezoekers schreeuwt ook om nieuwe gedragscodes. We kennen al heel wat musea en andere toeristische plekken die het gebruik van selfie sticks verbieden, en café’s en restaurants die gsm’s en laptops bannen, maar ik vrees dat het onvoldoende is.

quai branly

Daarom bij deze:

Een museum is in verschillende delen opgedeeld, elk deel met een specifieke functie, waar goed over nagedacht is. Er is de balie waar je je ticket koopt, de infobalie waar je een programmaboekje kan vinden en uitleg kan krijgen, er zijn de tentoonstellingszalen waar je naar kunst kijkt en geniet, er zijn audio-guides die je uitgebreid kunnen vertellen waar de kunstwerken over gaan, er is de museumshop waar je iets kan meenemen als herinnering aan de tentoonstelling, er zijn de toiletten, en er is nu ook altijd een café of restaurant of beide waar je uitgebreid kan napraten bij een glas of een hap, of kan bijpraten met je vrienden of familie die je hebt meegenomen naar de tentoonstelling.

IMG_3114

Dus koop een ticket aan de balie, doe dat efficient, zodat anderen niet te lang in de rij moeten staan. Ga je naar een populaire tentoonstelling koop dan een ticket online,  zodat je niet in de rij hoeft te staan!

IMG_3879

Als je dorst of honger hebt, of nog heel dringend iets aan je beste vriendin wil vertellen, ga dan eerst naar de bar, en neem je tijd.

DSC_7305

Bezoek dan de tentoonstelling. Indien je weinig achtergrondsinformatie hebt en je toch echt veel wil weten over de kunstenaar, neem dan een audioguide. Op die manier moet niet voortdurend je gezelschap lastig vallen met vragen, die ze eigenlijk ook niet kunnen beantwoorden, en waardoor ze ook niet echt kunnen genieten van de tentoonstelling.

IMG_3540

Je mag foto’s nemen maar uiteraard ZONDER flash en ZONDER een selfie stick. Je verzekering dekt volgens mij niet de schade die je aan een eeuwenoud schilderij toebrengt in een poging om de perfecte selfie te nemen om te delen op je facebookpagina. Als je echt een herinnering wil, neem gewoon een foto van het schilderij. En als je een perfecte foto wil van het kunstwerk, begeef je na de tentoonstelling naar de museumshop: je kan er reproducties kopen in boeken, op posters, op postkaarten, op mokken, op paraplu’s, op mousepads, op handtassen, sjaals, fietsen, mutsen, agenda’s, schriftjes, t-shirts, kaartspelen, potloden, magneten, lampen, kussens, (ik kan echt nog een hele tijd doorgaan), op bijna alles dus.

IMG_5336

Ik weet dat je een echt babbelgat bent, maar hou je verhalen even voor jezelf, zo heb je tenminste nog iets boeiend te vertellen als je straks toch iets gaat drinken in het museumcafé, je wil immers niet opvallen door je beperkte inzichten die je over de kunstwerken zelf te verkondigen hebt. Je doet er je medebezoekers ook een heel groot plezier mee. Het is echt niet makkelijk om je te concentreren op een complex schilderij terwijl er iemand op tien centimeter van je hoofd het hele verhaal doet van zijn vorige weekend aan de zee met de kinderen, of vertelt dat de kuisvrouw die ze nu gestuurd hebben van het poetsbureau je meer kopzorgen geeft dan ze er wegneemt…

IMG_5632

Je hoeft je echt niet chiquer te kleden dan op een andere dag, iedereen is hier alleen geïnteresseerd in de kunst en niet in je laatste mode-uitstap. Daarvoor kan je beter eens heen en weer lopen over de Meir op een zonnige dag. En neen, de kunstenaar is meestal niet aanwezig tijdens zijn tentoonstellingen, hij zit thuis in zijn atelier te werken…

IMG_3854

Waarom niet eens proberen een tentoonstelling in stilte te bezoeken en alleen te fluisteren als het echt nodig is. Voor mij is dat het ultieme respect voor de kunst die je bekijkt, en geloof me, je zal zoveel meer gezien hebben, waarover je nadien uitgebreid kan vertellen aan je vrienden.

buren 2

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s